Backlink là gì? Cách kiểm tra link tốt, link trả phí và spam

Cách hiểu dễ nhất: một backlink tốt phải có lý do tồn tại ngoài chuyện “lấy link để SEO”. Nếu người đọc đang xem trang nguồn và việc bấm sang trang của Anh/Chị thực sự giúp họ biết thêm thông tin, kiểm chứng nguồn, xem sản phẩm, xem đối tác hoặc tiếp tục một nội dung liên quan, đó là tín hiệu tích cực hơn nhiều so với một link được chèn chỉ để tăng số lượng.

Một backlink thực tế trông như thế nào?

Giả sử một website về marketing có bài hướng dẫn chọn nền tảng website và trong bài có câu dẫn sang Clickweb. Về HTML, một liên kết thông thường có thể được tạo như sau:

Nếu đoạn mã này nằm trên một website khác Clickweb, nó tạo một backlink về URL `/thiet-ke-website`.

Một backlink vì thế không chỉ có “domain đặt link”. Nó có ít nhất các thành phần cần xem cùng nhau:

Chỉ khi nhìn các thành phần này cùng nhau, Anh/Chị mới có thể đánh giá một backlink có ý nghĩa hay chỉ là một con số trong công cụ SEO.

Google dùng link để làm gì?

Theo Google Search Central, Google sử dụng các liên kết như một tín hiệu để xác định mức độ liên quan của trang và để tìm các trang mới cần thu thập dữ liệu.

Điều này giúp giải thích hai vai trò cơ bản của backlink.

Giúp công cụ tìm kiếm phát hiện URL

Nếu một trang mà Google đã biết có liên kết tới URL mới của Anh/Chị, Google có thêm một đường để khám phá URL đó. Đây cũng là lý do hệ thống liên kết trên web có ý nghĩa đối với quá trình crawl.

Cung cấp thêm ngữ cảnh giữa các trang

Trang nào đang liên kết, nội dung quanh link và phần chữ gắn link đều có thể giúp công cụ tìm kiếm hiểu thêm mối quan hệ giữa nguồn và trang đích.

Tuy nhiên, điều này không đồng nghĩa mọi backlink được Google nhìn giống nhau. Google còn có hệ thống chống spam và chính sách riêng với các liên kết được tạo nhằm thao túng thứ hạng.

Anh/Chị có thể xem tài liệu Link best practices của Google Search Central nếu muốn đọc cách Google mô tả trực tiếp vai trò của link.

“Dofollow” thực chất là gì? Có thẻ rel="dofollow" không?

Đây là một chỗ nhiều bài SEO giải thích chưa chính xác.

Google không yêu cầu một thuộc tính rel="dofollow" để một liên kết thông thường hoạt động. Với một link bình thường mà Google có thể crawl và không cần khai báo quan hệ đặc biệt, website chỉ cần một thẻ có href.

Xem thêm hướng dẫn chính thức tại Qualify outbound links của Google.

Backlink trả phí có phải lúc nào cũng bị cấm?

Không nên hiểu theo kiểu “cứ trả tiền để xuất hiện trên website khác là Google cấm”. Quảng cáo, tài trợ, bài PR và nội dung thương mại là những hoạt động bình thường trên web.

Vấn đề Google nêu trong chính sách spam là mua hoặc bán liên kết nhằm mục đích thao túng thứ hạng, chẳng hạn trả tiền để nhận link truyền tín hiệu xếp hạng hoặc đặt link tối ưu quá mức trong nội dung được tài trợ mà không khai báo đúng.

Vì vậy cần tách hai tình huống:

Nếu đơn vị SEO báo một danh sách “báo mạnh, DA cao, dofollow 100%” nhưng không nói nội dung gì sẽ được đăng, mối quan hệ tài trợ ra sao và tại sao bài đó lại có lý do dẫn về website của Anh/Chị, nên hỏi kỹ trước khi triển khai.

Google liệt kê việc mua bán link cho mục đích xếp hạng, trao đổi link quá mức và sử dụng chương trình tự động tạo link trong nhóm hành vi link spam. Anh/Chị có thể đối chiếu tại Spam policies for Google Web Search.

Cách Clickweb kiểm tra một backlink thay vì chỉ nhìn “độ mạnh domain”

Các công cụ SEO có thể cung cấp nhiều chỉ số để hỗ trợ phân tích. Chúng hữu ích khi cần sàng lọc hàng nghìn domain, nhưng không nên biến một điểm số của công cụ bên thứ ba thành câu trả lời duy nhất cho việc backlink tốt hay xấu.

Khi xem một link cụ thể, Clickweb ưu tiên kiểm tra những câu hỏi sau.

Backlink tốt không đồng nghĩa “anchor phải là từ khóa chính xác”

Anchor text là phần chữ có thể bấm của liên kết. Nó giúp người đọc biết mình sắp mở trang gì và cũng cung cấp thêm ngữ cảnh cho công cụ tìm kiếm.

Nhưng bài Backlink này không cần biến thành một hướng dẫn phân bổ anchor text. Clickweb đã có nội dung riêng về Anchor Text là gì và cách viết chữ gắn link.

Ở phạm vi backlink, Anh/Chị chỉ cần nhớ:

• Anchor phải hợp với câu đang đọc.
• Không cần ép mọi backlink dùng đúng một từ khóa.
• Tên thương hiệu, URL, tên tài liệu hoặc cách diễn đạt mô tả đều có thể tự nhiên.
• Anchor nói một đằng nhưng URL đích nói chuyện khác là dấu hiệu cần kiểm tra.

Nếu một báo cáo backlink chỉ tập trung vào tỷ lệ exact match nhưng không cho Anh/Chị xem trang nguồn và ngữ cảnh thật, báo cáo đó đang thiếu phần rất quan trọng.

Backlink lạ có đồng nghĩa backlink xấu không?

Không.

Website hoạt động lâu có thể tự xuất hiện nhiều liên kết Anh/Chị chưa từng tạo: website scrape nội dung, công cụ thống kê, danh bạ tự động, trang copy RSS, website spam hoặc những nguồn ngẫu nhiên trên Internet.

Nhìn thấy những domain lạ trong công cụ backlink không có nghĩa website đang bị phạt.

Google nói trong phần hướng dẫn Disavow rằng trong phần lớn trường hợp, hệ thống có thể tự đánh giá những link nào đáng tin mà chủ website không cần cung cấp thêm hướng dẫn. Vì thế, việc thấy một vài backlink xấu rồi lập tức tải file Disavow là cách xử lý quá mạnh.

Nếu Anh/Chị không tạo các link lạ đó, không có manual action và website chỉ xuất hiện một lượng backlink rác giống rất nhiều website khác trên Internet, chưa có cơ sở để kết luận phải xử lý ngay.

Những kiểu link Google xem là link spam

Google có một nhóm chính sách khá cụ thể về link spam. Một số ví dụ đáng chú ý gồm:

• Mua hoặc bán link nhằm mục đích xếp hạng.
• Đổi hàng hóa hoặc dịch vụ để nhận link nhằm truyền tín hiệu xếp hạng.
• Trao đổi link quá mức kiểu “anh link tôi, tôi link anh”.
• Dùng chương trình hoặc dịch vụ tự động để tạo link.
• Advertorial hoặc bài quảng cáo có trả phí nhưng vẫn để liên kết truyền tín hiệu xếp hạng không phù hợp.
• Guest post hoặc press release với anchor được tối ưu quá mức trong những mô hình được tạo chủ yếu để lấy link.
• Những liên kết được yêu cầu bắt buộc trong hợp đồng mà chủ website bên thứ ba không được quyền khai báo thuộc tính phù hợp.

Điểm chung của các ví dụ này không phải “Google ghét link”. Vấn đề là sử dụng liên kết để tạo tín hiệu giả nhằm tác động thứ hạng.

Vì vậy, câu hỏi tốt hơn “link này mạnh không?” là:

Nếu câu trả lời vẫn là có — vì nó dẫn nguồn, giới thiệu đối tác, cung cấp tài liệu, cho người đọc xem thêm hoặc phục vụ hoạt động quảng bá minh bạch — đó là bối cảnh khác với một URL được sinh ra chỉ để “cắm link”.

Kiểm tra backlink bằng Google Search Console như thế nào?

Google Search Console có báo cáo Links cho phép chủ website xem một phần dữ liệu liên kết mà Google đã phát hiện.

Anh/Chị có thể xem các nhóm chính như:

Tuy nhiên, cần hiểu giới hạn của báo cáo.

Google nói rõ Links report không phải danh sách đầy đủ tất cả liên kết mà Google biết. Một số bảng chỉ hiển thị mẫu hoặc bị giới hạn số dòng; báo cáo cũng không cho biết một link có thuộc tính `nofollow` hay không.

Vì thế không nên thấy Ahrefs báo 20.000 backlink còn Search Console chỉ hiện một phần rồi kết luận Google “không nhận” phần còn lại. Hai hệ thống có cách thu thập và báo cáo khác nhau.

Nếu Anh/Chị chưa quen giao diện này, có thể đọc thêm Search Console là gì và chủ website có thể xem những dữ liệu nào.

Tài liệu Google về chính báo cáo này: Links report – Search Console Help.

Khi nào mới nên dùng Disavow?

Disavow là công cụ nâng cao cho phép chủ website gửi cho Google danh sách URL hoặc domain mà mình muốn Google bỏ qua khi đánh giá liên kết.

Đây không phải nút “xóa backlink xấu”. Link vẫn có thể tồn tại trên Internet sau khi Anh/Chị disavow.

Quan trọng hơn, Google cảnh báo sử dụng công cụ này không đúng có thể làm ảnh hưởng hiệu suất Search của website.

Theo tài liệu hiện tại của Google, chỉ nên cân nhắc Disavow khi đồng thời có hai điều kiện:

Nếu doanh nghiệp hoặc đơn vị SEO trước đây từng chủ động mua hàng loạt link, tham gia link scheme hoặc có thông báo manual action về unnatural links, lúc đó việc rà kỹ nguồn link và xử lý sẽ có ý nghĩa hơn.

Nếu chỉ vì một công cụ SEO báo “toxicity cao” trên vài domain lạ mà tự động disavow hàng trăm website, em không khuyên làm theo kiểu đó.

Anh/Chị có thể đọc nguyên hướng dẫn tại Disavow links to your site – Search Console Help.

Backlink, internal link và anchor text khác nhau ở đâu?

Ba khái niệm thường đi cùng nhau nhưng không nên gom thành một bài vì mỗi phần trả lời một câu hỏi khác.

Nếu muốn đi sâu phần liên kết trong chính website, xem Internal Link là gì. Nếu đang quan tâm phần chữ gắn trên link, xem riêng bài Anchor Text là gì.

Bài Backlink hiện tại giữ đúng phạm vi liên kết từ website khác trỏ về website của mình.

Một báo cáo backlink tốt nên cho chủ website thấy gì?

Nếu Anh/Chị thuê đơn vị SEO xây dựng liên kết, báo cáo chỉ ghi:

“Tháng này đi 300 backlink.”

thì vẫn còn thiếu rất nhiều thông tin.

Một báo cáo giúp doanh nghiệp kiểm tra được công việc nên cho thấy ít nhất:

• URL chính xác đang đặt link.
• URL trên website doanh nghiệp được dẫn tới.
• Anchor text đang sử dụng.
• Loại nội dung: bài biên tập, PR, profile, UGC hay nguồn khác.
• Quan hệ trả phí/tài trợ nếu có.
• Thuộc tính link khi có thể kiểm tra.
• Ngày đăng hoặc ngày phát hiện.
• Trạng thái link còn tồn tại hay đã bị gỡ.

Nhờ vậy, chủ website không cần hiểu mọi chi tiết kỹ thuật vẫn có thể mở link và kiểm chứng xem công việc có đúng những gì đã được tư vấn hay không.

Có bao nhiêu backlink thì đủ?

Không có con số chung.

Một backlink không phải đơn vị sản phẩm giống như “10 bài viết” hay “20 ảnh”. Một domain có thể tạo một link biên tập quan trọng, hoặc hàng nghìn link lặp từ sidebar của toàn site. Hai trường hợp đó cho ra số lượng rất khác nhưng không thể so chỉ bằng tổng số backlink.

Thay vì đặt mục tiêu:

“Tháng này phải thêm 500 backlink.”

Anh/Chị nên đặt các câu hỏi có ý nghĩa hơn:

• Những trang nào của website thật sự đáng được website khác dẫn tới?
• Website đang thiếu nguồn nhắc đến từ nhóm nào: đối tác, báo chí, cộng đồng ngành, tài liệu chuyên môn?
• Các link đang có dẫn về đúng URL không?
• Có chiến dịch link cũ nào mang tính nhân tạo cần rà không?
• Nội dung nào có khả năng được trích dẫn hoặc chia sẻ tự nhiên?
• Hoạt động PR/tài trợ đang được khai báo liên kết phù hợp chưa?

Đây là những câu hỏi giúp hồ sơ liên kết phát triển theo hoạt động thật của thương hiệu thay vì chỉ tăng một cột số liệu.

Website mới có nên đi backlink ngay không?

Website mới hoàn toàn có thể nhận backlink tự nhiên ngay từ đầu. Ví dụ nhà cung cấp dẫn tới website đại lý mới, báo chí đưa tin khai trương hoặc hiệp hội thêm website thành viên.

Điều Clickweb không khuyên là vừa tạo website xong đã đặt mục tiêu mua hàng trăm liên kết chỉ để tạo cảm giác website “mạnh nhanh”.

Trước khi chủ động làm chiến dịch liên kết, ít nhất nên bảo đảm:

• Trang được dẫn tới đã hoạt động ổn định.
• URL không chuẩn bị thay đổi.
• Nội dung trang đích đủ để người được giới thiệu hiểu vấn đề.
• Thông tin thương hiệu và liên hệ đã rõ.
• Website có lý do thực tế để nguồn bên ngoài nhắc tới.

Nếu cần nhìn SEO ở phạm vi tổng thể hơn thay vì chỉ phần backlink, Anh/Chị có thể xem dịch vụ SEO website tổng thể tại Clickweb.

Những hiểu nhầm phổ biến về backlink

Checklist 60 giây để xem một backlink

Khi nhận một URL trong báo cáo SEO, Anh/Chị có thể kiểm tra nhanh theo thứ tự này:

1. Mở trang nguồn: trang có tồn tại và có nội dung thật không?
2. Tìm link: link nằm trong bài, sidebar, footer hay khu vực nào?
3. Đọc đoạn xung quanh: link có lý do xuất hiện không?
4. Bấm thử: URL đích có đúng trang được mô tả không?
5. Xem quan hệ: đây là biên tập tự nhiên, UGC, quảng cáo hay tài trợ?
6. Kiểm tra rel nếu cần: sponsored, ugc, nofollow hay link thông thường?
7. Đánh giá người đọc: một người thật có thể nhận được giá trị khi bấm không?
8. Nhìn toàn bộ mô hình: đây là một liên kết hợp lý hay một trong hàng nghìn link được tạo bằng cùng một mẫu?

Chỉ tám bước này đã hữu ích hơn việc nhìn một cột “DR 70” rồi kết luận link tốt.

Câu hỏi thường gặp về backlink

Backlink có phải yếu tố SEO không?

Google sử dụng links như một trong các tín hiệu để hiểu mức độ liên quan và dùng link để khám phá trang mới. Tuy nhiên, ranking được quyết định bởi nhiều hệ thống và tín hiệu khác nhau; không nên xem backlink là yếu tố duy nhất.

Backlink và external link có giống nhau không?

Cùng một liên kết có thể được gọi khác nhau tùy góc nhìn. Với website đang đặt link ra ngoài, đó là outbound/external link. Với website nhận liên kết, nó là backlink.

Có thuộc tính rel="dofollow" không?

Không cần. Một liên kết HTML thông thường không cần `rel="dofollow"`. “Dofollow” là cách gọi phổ biến trong ngành SEO để phân biệt với những link được đánh dấu nofollow, sponsored hoặc UGC.

Nofollow có phải backlink không?

Có. Nếu website khác đặt một liên kết về website của Anh/Chị thì về mặt quan hệ đó vẫn là backlink, dù link có thuộc tính `nofollow`. Thuộc tính này nói thêm với Google về cách website nguồn muốn khai báo mối quan hệ với trang được dẫn.

Bài PR trả phí nên dùng rel gì?

Google khuyến nghị `rel="sponsored"` cho quảng cáo hoặc vị trí liên kết trả phí. `nofollow` vẫn có thể được dùng cho trường hợp này, nhưng Google nói `sponsored` là lựa chọn được ưu tiên.

Link từ comment hoặc diễn đàn nên dùng gì?

Google khuyến nghị `rel="ugc"` cho liên kết trong nội dung do người dùng tạo như comment hoặc bài đăng forum.

Có backlink spam lạ thì có phải gỡ ngay không?

Không nhất thiết. Trước tiên cần xác định đó là link tự phát ngoài ý muốn hay liên kết nhân tạo do doanh nghiệp từng chủ động tạo. Google nói phần lớn website không cần Disavow.

Search Console có cho xem tất cả backlink không?

Không. Google nói Links report chỉ cung cấp dữ liệu mẫu và không phải danh sách đầy đủ mọi liên kết Google biết tới.

Search Console có cho biết link nofollow không?

Không. Tài liệu Links report hiện nêu báo cáo không cho biết một liên kết có được đánh dấu `nofollow` hay không. Nếu cần kiểm tra, Anh/Chị phải xem trực tiếp mã của trang nguồn hoặc dùng công cụ phù hợp.

Website có nên mua gói hàng nghìn backlink?

Không nên quyết định từ số lượng. Hãy yêu cầu xem nguồn, trang đặt link, nội dung, cách khai báo link và mục đích triển khai. Link tự động hoặc link được tạo chỉ để tác động thứ hạng có thể thuộc nhóm hành vi Google xem là spam.

Backlink có giúp index nhanh hơn không?

Link từ trang mà Google biết có thể tạo thêm đường để Google phát hiện URL. Tuy nhiên, việc Google tìm thấy trang không đồng nghĩa chắc chắn trang sẽ được lập chỉ mục; indexing còn phụ thuộc nhiều yếu tố khác.

Không chắc backlink hiện tại của website là link thật sự có giá trị hay chỉ đang tăng số lượng?

Anh/Chị có thể gửi Clickweb website và một vài URL backlink đang phân vân. Clickweb sẽ xem nguồn đặt link, trang được dẫn tới, ngữ cảnh, anchor, thuộc tính và tình trạng tổng thể trước khi đề xuất nên giữ nguyên, theo dõi hay cần kiểm tra sâu hơn.